Wystawy psów rasowych często kojarzą się przede wszystkim z pięknymi psami, rywalizacją, pucharami i zdobywaniem kolejnych tytułów. Jednak ich znaczenie jest znacznie większe. Z mojej perspektywy wystawy mają dwa bardzo ważne aspekty: hodowlany, związany z oceną psa i pracą na rzecz rasy, oraz ten, o którym mówi się zdecydowanie rzadziej, czyli budowanie relacji z psem i wspólne spędzanie czasu.
Po co właściwie jeździmy na wystawy?
Przede wszystkim wystawy nie są po to, żeby pokazywać wyłącznie piękne psy. Ich głównym zadaniem jest umożliwienie oceny psa przez specjalistę, czyli sędziego kynologicznego. Podczas wystawy otrzymujemy opis psa i jego ocenę, która jest oczywiście subiektywną opinią konkretnego sędziego. Doświadczony specjalista może zauważyć wiele szczegółów, na które hodowca nie zawsze zwraca uwagę. Oczywiście w praktyce bywa różnie, ale właśnie dlatego warto poznawać opinie różnych sędziów.
Dla mnie, jako hodowcy, jest to szczególnie ważne. Głównym celem hodowli powinno być działanie na korzyść rasy. Chcemy tworzyć psy coraz zdrowsze, o dobrym charakterze, zbliżone do wzorca rasy zarówno pod względem budowy, jak i zachowania. Chcemy również eliminować wady eksterieru, niepożądane cechy charakteru oraz te psy, które mimo przynależności do danej rasy wyraźnie odbiegają od jej wzorca.
Właśnie dlatego jeździmy na wystawy. Ocena sędziego pozwala nam zweryfikować własne obserwacje i sprawdzić, czy kierunek, w którym zmierzamy w hodowli, jest właściwy. Jeżeli pies prezentuje się bardzo dobrze, może otrzymać ocenę doskonałą, a w odpowiednich okolicznościach również wniosek do championatu. Jest to dla nas dodatkowe potwierdzenie, że nasze założenia hodowlane znajdują odzwierciedlenie w ocenie innych specjalistów.
Nie ograniczamy się przy tym do wystawiania psa u jednego sędziego. Zależy nam na poznaniu opinii wielu osób, ponieważ każdy sędzia może zwrócić uwagę na nieco inne elementy. W końcu każdy z nas kocha swojego psa i często uważa, że jest najpiękniejszy na świecie. To zupełnie naturalne. Jednak w hodowli nie wystarczy wyłącznie nasza własna ocena. Liczy się całościowe spojrzenie na psa i umiejętność dostrzeżenia zarówno jego zalet, jak i ewentualnych niedoskonałości.
Jeżeli ktoś hoduje psy, a nie ma wystarczającej wiedzy na temat wzorca swojej rasy, wystawa może być okazją do skonfrontowania własnych wyobrażeń z oceną specjalisty. Sędzia może zwrócić uwagę na nieprawidłową linię grzbietu, wadliwy zgryz, nieodpowiednie umaszczenie czy inne cechy, które mają znaczenie z punktu widzenia wzorca i dalszej pracy hodowlanej. Warto pamiętać, że niektóre cechy mogą mieć znaczenie nie tylko dla wyglądu psa, ale również dla zdrowia i odpowiedzialnego planowania skojarzeń.
Właśnie o to chodzi w wystawach z perspektywy hodowcy. O sprawdzanie, czy idziemy w dobrym kierunku i czy nasze cele hodowlane rzeczywiście służą rasie.
Wystawa to również sport i praca z psem
Jest jednak druga strona medalu. Wystawy psów rasowych to również sport kynologiczny, który wymaga przygotowania zarówno od właściciela, jak i od samego psa.
Podczas wystawy pies musi odnaleźć się wśród wielu innych psów i ludzi. Powinien pozwolić sędziemu na dokładne obejrzenie i dotknięcie, sprawdzenie budowy, uszu, a także uzębienia. Musi umieć spokojnie stać, poruszać się na ringówce i współpracować z osobą, która go wystawia.
Nie chodzi jednak wyłącznie o wykonywanie określonych czynności. Bardzo ważny jest również charakter i sposób zachowania psa. Sędzia ocenia nie tylko jego wygląd, ale także to, czy prezentuje zachowania typowe dla danej rasy.
W przypadku Jack Russell Terriera oczekujemy psa pewnego siebie, odważnego, żywego i pełnego temperamentu. Chcemy zobaczyć psa, który z zainteresowaniem obserwuje otoczenie, chętnie współpracuje i z dumą prezentuje się na ringu. Przestraszony pies, który chowa ogon, unika kontaktu i nie pozwala się dotknąć, nie prezentuje zachowania, jakiego oczekujemy od przedstawiciela tej rasy.
Dlatego przygotowanie do wystawy jest tak istotne. Możemy korzystać z zajęć handlingowych, czyli treningów przygotowujących psa i przewodnika do prezentacji na ringu, albo ćwiczyć samodzielnie w domu. Najważniejsze jest jednak to, w jaki sposób to robimy.
Wystawa powinna być dla psa przyjemnością.
Chciałabym szczególnie podkreślić, że pies nie powinien kojarzyć wystaw z przymusem, stresem czy ciągłym poprawianiem jego pozycji. Powinien traktować je jako kolejny ciekawy element swojego życia, coś, co robi wspólnie ze swoim człowiekiem i co przynosi mu dużo radości.
Przygotowanie do wystaw daje nam przy tym mnóstwo możliwości do codziennej pracy z psem. Ćwiczymy skupienie, kontakt z przewodnikiem, spokojne stanie, poruszanie się przy nodze i reagowanie na określone sygnały. Wszystko to wymaga komunikacji i wzajemnego zrozumienia.
Pies uczy się, czego od niego oczekujemy, a my uczymy się lepiej odczytywać jego zachowanie. Wykorzystujemy nagrody, pochwały i zabawę. Dzięki temu trening staje się dla psa atrakcyjnym zajęciem, które angażuje jego głowę i pozwala nam wspólnie spędzać czas.
Wystawianie psa jest więc jednym ze sportów kynologicznych, które możemy uprawiać razem. Nie wymaga to od nas posiadania psa z najwyższej półki wystawowej. Wymaga natomiast chęci do pracy, cierpliwości i zadbania o to, żeby pies dobrze się przy tym bawił.
Wystawy oczami naszych psów
U nas wystawy są ważną częścią życia psów i bardzo zależy nam na tym, żeby właśnie tak je postrzegały. Chcemy, aby kojarzyły je z czymś przyjemnym i z niecierpliwością czekały na kolejne wyjazdy.
Wystarczy, że zaczynamy pakować się na większą wystawę, szczególnie taką, na którą jedziemy na dwa dni, a nasze psy już doskonale wiedzą, co się szykuje. Kręcą się przy walizkach i z zainteresowaniem obserwują całe zamieszanie.
Na wystawy zabieramy ze sobą również specjalny wózek wystawowy. To bardzo praktyczne rozwiązanie, szczególnie kiedy mamy kilka psów i sporo rzeczy do przewiezienia. Pozwala nam sprawnie przemieszczać się z jednego miejsca na drugie, bez konieczności noszenia całego wyposażenia i jednoczesnego pilnowania kilku psów.
Wózek jest jednak przydatny nie tylko dla nas. To również miejsce odpoczynku dla naszych psów. Wystawy potrafią trwać cały dzień, a hale wystawowe bywają głośne, zatłoczone i pełne różnych bodźców. Psy, podobnie jak ludzie, potrzebują w takich warunkach chwili spokoju.
Wózek pełni więc funkcję transportera na kółkach. Kiedy nie musimy akurat przygotowywać się do wejścia na ring, psy mogą w nim odpocząć, wyciszyć się, a nawet spokojnie przespać część dnia. Dzięki temu nie są przez cały czas wystawione na hałas, ruch i obecność innych psów.
Oczywiście, jeśli mamy jednego psa i nie musimy przemieszczać dużej ilości rzeczy, możemy wykorzystać wystawę również do ćwiczenia spokojnego poruszania się wśród ludzi i innych psów. Wszystko zależy od naszych możliwości i tego, czego aktualnie potrzebuje nasz pies.
Czy wystawy są tylko dla psów wystawowych?
Zdecydowanie nie!
Chciałabym polecić wystawy psów rasowych również osobom, które nie planują hodowli i nie mają ambicji zdobywania tytułów. Nie trzeba mieć psa, który jest idealnym przedstawicielem rasy, żeby czerpać przyjemność z wystawiania. Nie trzeba też od razu myśleć o championatach i rywalizacji.
Jeżeli lubicie spędzać czas ze swoim psem i szukacie czegoś więcej niż codzienne spacery, wystawy mogą okazać się naprawdę ciekawą propozycją. Oczywiście istnieje wiele innych sportów kynologicznych, o których wspominałam w poprzednich artykułach, ale wystawianie jest jednym z nich.
Co więcej, psy naprawdę mogą to uwielbiać. A naszym zadaniem jest zadbać o to, żeby tak właśnie było.
W naszej hodowli przykładamy dużą wagę do tego, aby psy miały pozytywne doświadczenia związane z wystawami. Nie chodzi wyłącznie o to, żeby dobrze zaprezentowały się przed sędzią. Chodzi o całą pracę, którą wykonujemy wcześniej, o wzajemne zrozumienie, zaufanie i przyjemność ze wspólnego działania.
Wystawy to nie tylko piękne psy stojące na ringach i zdobywające kolejne oceny. To również efekt pracy człowieka i psa, nauka współpracy, mnóstwo nagród, radości i wspólnych doświadczeń.
I właśnie tę stronę wystaw chciałabym Wam pokazać.